死の周りでの仮装

　読書ノートの新年度第一号。エスペラント原作文学である。作者の Teodoro SxVARC（SCHWARTZ、別名はSOROS Tivadar）は1894年生まれのハンガリーのユダヤ人弁護士である。1968年、ニューヨークで死去。
　第一次世界大戦の東部戦線で兵士からエスペラントを学んだ。シベリアで捕虜生活を送り、逃走中に立ち寄ったモスクワでソヴィエトエスペラント協会の創立に関わった。1922年、ブダペストでカロチャイやバギーとともにエスペラント文芸誌「Literatura Mondo」を創刊、1924年までその編集に携わった。1924年、第一次大戦の経験を書いた自伝的小説「Modernaj Robinzonoj 」を発表。

　Maskerado cxirkaux la morto は1944年３月19日のドイツによるハンガリー占領から1945年１月12日、ソ連軍がブダペストを占領するまでの間を生き抜いた作者の自伝的小説である。1965年発行だから作者が自己の経験を振り返ってこの小説を書き上げるのに20年近くを要したことになる。2001年にはHumphrey Tonkinが編集し注をつけ、作者の２人の息子による前文を収録した新版が出ているが、私が読んだのは旧版である。英語・ハンガリー語・チェコ語・イタリア語に翻訳されている。

　J.REGULO による前文では、ヨーロッパにおけるユダヤ民族迫害の歴史が1215年の「第４ラテラン公会議」から簡潔に記されていて勉強になる。ここでは16〜19世紀のアフリカ奴隷貿易に並べて、西洋の恥ずべき歴史としている。

Kial malfacile?

La lernogrupo de Esperanto en nia regiono lastatempe komune legas la libron "33 rakontoj". Unue ni eklegis antauxskribon "Mesagxo de nia originala literaturo", kiun kompreni estas ege malfacile.
Mi ofte vidas, ke kritiko, komento, komentario, recenzo ktp en literatura kampo estas ege malfacile komprenebla.
Unu el valoroj de Esperanto estas gxia facileco, cxu ne?
La libro "33 Rakontoj" enhavas gemojn de Esperato-originala literaturo. Se iu legante unuajn pagxojn de cxi tiu libro forlasos legadon pro ilia malfacileco, tio estas tre bedauxrinda afero.

La jaro de koko

Felicxan Novjaron!
Laux azia kalendaro estas la jaro de kok(in)o. Koko estas tre populara, gxi trovigxas preskaux cxie en la mondo. En la vojagxo en eksterlando mi ofte vidis, sed malofte fotis gxin.
Mi sercxis kokon en mia foto-dosiero, kaj trovis kelkajn.


En vilagxo cxe Araba maro en Barato, 2008. La postkongresa ekskurso de la 5-a Azia Kongreso de Esperanto.



En montara vilagxo en nepalo, 2009. La 8-a Internacia Himalaja Renkontigxo.


En montara vilagxo en Gvatemalo, 2010. La antauxkongresa ekskurso de la 95-a UK.


En la domo de mia gastiganto en Kubo, 2010. La 95-a UK.


En Vjetnamio, 2014.


En la domo de mia gastiganto en Svedio, 2016.

世界各地で撮った鶏です。

La Unua Libro

En la kunsido de la E-societo de Inuyama, kiun mi gvidas, eklegis kiel nomatan "La Unua Libro", Internacia Lingvo de D-ro Esperanto. Ni komencis per esperantigita antauxparolo.

　ザメンホフの「第一書」を犬山エス会の学習会で読み始めました。まだ前文を読み始めたばかりですが、国際的な言語の問題についてザメンホフはけっこう激しい書き方をしていますね。

　ー　多大な時間と労力・物資を消費しても、結局我々は翻訳によって外国の文学の最も無意味な部分を理解するに過ぎない。
　ー　一方では母国語でさえ完全にものにしている人は希であり、他方では言語そのものが十分に完成されていない。
　ー　従って我々はしばしば母語を話しながら外国の言葉の単語や表現を借りなければならなかったり、不完全な言葉でいびつなものの考え方をしなければならない。

Renovigxo de bancxambro

Mia logxdomo agxas jam 38 jarojn, kaj ne malmulte trovigxas renovendajxoj. Lastatempe mi renovigis necesejan pelvon kaj lavabon.
Kaj nun oni renovigas (modernigas) bancxambron, kies muro estis rompigxema. Dum tri semajnoj ni ne povas uzi bancxambron kaj lavmasxinon.
Ni vizitis memservan lavbutikon kaj publikajn banejejn (varmfontojn). En nia urbo trovigxas kelkaj varmfontoj.

我が家の風呂場を工事しています。

Mi kantis kun infanoj

Mi apartenas al du lokaj korusoj, en kiuj viroj estas raraj.
Hieraux unu el miaj korusoj vizitis infangxardenon en la urbo Nakatugawa. Ni kantis antaux cxirkaux 50 infanoj la kantojn de la kristnasko, ekz. "Sankta Nikolao venis en la urbon", "La boaco kun rugxa nazo", "Senatentema Sankta Nikolao", "Jingle Bells"...
La infanoj tre gaje auxdis niajn kantojn, ecx kune kantis.
Ni kant-ludis kun la infanoj per sonoriletoj, bildoteatro.
Mi mem iom junugxis!!!

La foto montras koncerton okazintan en la lasta septembro en la urbo Nagoya. Mi kantis sola du kantojn: "La luno super la ruino de kastelo" (esperante) kaj "Torna a Surriento" (per la lingvo de Napolo).

地元の合唱団で保育園を訪問して、クリスマスの歌を歌ってきました。若返りますね。

Mi kantis, ludis ecx dancis!

Mi aldonis novan kategorion "el mia vivo" al cxi tiu blogo.

En la 18-a, do antaux tri tagoj, en la civitana halo de la urbo Ena okazis opero, en kiu mi kantis, ludis, ecx dancis. Mia rolo estis unu el vilagxanoj, do ne grava.
En la dramoj ludis kvin ge-solistoj, dek ses virinoj, naux infanoj kaj nur kvar viroj, do la rolo de viroj estis ne tre malgrava.
Ni ekzercigxadis dum dek monatoj por la prezentado unu hora. Kaj baldaux komencigxos nova projekto.

En la unua dramo "Aman-jxaku" mi tualetis iom juna.

En la dua (lasta) dramo "Larmoj de Iwana (salvelino)" mi iom maljunigxis.



音楽劇に「村人」役で出演しました。

La vojagxo al Novzelando

La seria skribacxo pri la vojagxo en Euxropo jam finigxis. Kion mi skribos cxi tie, mi ankoraux ne scias.

　ヨーロッパ旅行記は前回で終了とする。次からこのブログで何を書こうか、まだ思案中である。
　今日は久しぶりの読書ノート。エスペラント原作のニュージーランド旅行記、1972年発行。作者の堀正一（1913〜2005）はいま活躍中の堀泰雄さんの父上である。生物学者で、油絵を描いたが、表紙の絵は本人の作ではない。
　1968年12月から翌年にかけてニュージーランドを訪れた記録である。平易な読みやすいエスペラントと大量の写真で旅行の様子を語る。動植物の名前・学名がたくさん出てくるのは、生物研究が旅行の目的なので仕方がないが、私には少々煩わしかった。ニュージーランドという国の様々な面を垣間見ることが出来て楽しい本だが、ここではニュージーランドエスペラント大会で作者が感じたことを紹介する。

　大会では日本からの参加者、磯部さんが日本語について講演する。開会式では「Espero」ではなく、イギリス国歌が歌われる。作者は外国からの参加者がいることに全く配慮されていないと感じる。カナダなまりの英語でおこなわれた市長のあいさつは全く理解できなかった。その後、磯部さんとその奥さん、娘さんがあいさつし、作者もあいさつをする。

　Mi parolis, ke multaj japanaj gejunuloj nun lernas E-on, precipe post la 50a Universala Kongreso en Tokio kaj mi rekomendis al la kongresanoj la inviton de U.K. al Novzelando. Sed neniu aprobis mian proponon, escepte de s-ro Issobe. Mi poste eksciis, ke por tio hoteloj ne suficxas. Plie, la kongresanoj estis plej parte ne junaj. La rejunigxo estus la plej urgxa kondicxo por la progreso de Novzelanda E-movado, tiel mi pensis.

En pluvo

La tagoj en Parizo estis pluvemaj. En la 20-a de junio ni promenis en la insulo Cite, vizitis la katedralon Notre-Dame, la pregxejon Sainte chapelle. Cxe la ponto Pont Neuf ni prenis turisman sxipon sur la rivero Seine.
Jam estis 2:20 posttagmeze, kiam ni atingis la muzeon Louvre. Estis longa vico por eniri la muzeon. Ni sekvis la vicon cxe gxia fino. Ni devis movigxi tre malrapide gxis la enirejo. Tuj ekpluvis, kaj do ni staris unu kaj duon-horojn en pluvo.
En la palaco antaux la muzeo multaj junuloj vendadis memorajxojn de palizo, ekz. malgranda Ejfelturo. Ili tuj sxangxigxis al ombrel-vendistoj.
Ni havis ombrelojn.
Tuj malantauxe estis kvar knabinoj tre gajaj. Eble ili senkonscie deziris pli rapide movigxi, kaj ofte premis mian ombrelon per la sia. Tio iom gxenis min, sed ili tute ne rimarkis sian gxenadon.
Tuj antauxe estis juna paro, certe geamatoj, kiuj ne havis ombrelon. Mia edzino kovris sxin per sia omblero. Sxi heziteme kaj cxarme ridetis al ni. Dume li estis tro alta por kovri per mia omblero, do li pli kaj pli malsekigxis. Ni ne havis komunan lingvon. Mi provis konversacii kun ili, sed mi ne povis ekscii ecx ilian naciecon, nur komprenis ilian dankemon. La vico antaux ni pli kaj pli mallongigxis, restos jam mal pli ol 20 minutoj, kiam la paro subite elvicigxis kaj foriris. "Ni jam ne havas tempon", iale mi komprenis ilian esprimon.

ルーブル美術館に入るために１時間半並びました。

Lignaj domoj (3)

En la vilagxeto de Marie Antoinette de Versailles trovigxas cxarmaj domoj, sed ili estas parte el ligno, parte el briko, sxtono.





En la Folklora Muzeo de Oslo trovigxas multaj lignaj domoj inkluzive de Stavkyrkje, ligna pregxejo. Interno de la pregxejo abundas je skluptajxoj.





Cxi tiu domo estas iama restracio, trinkejo.



Kelkaj domoj havas herbaron sur sia tegmento.





La lastaj ligno-domoj estas la monda heredajxo Bryggen en la urbo Bergen.

ベルサイユのマリー・アントワネットの村にはかわいい家がいくつかあります。ノルウェーにも珍しい木造建築がありました。

Lignaj domoj (2)

En la urbo Honfleur, Francio, estas bela urbo cxe maro, kie trovigxas interesaj lignaj domoj. Interalie unika estas la pregxejo Sankta Catherine. Gxi havas turon el ligno.





La pregxejo konsistas el du preskaux samaj partoj. En la 100-jara milito (14, 15-a jarcento) tiea pregxejo estis ruinigita. Oni deziris rekonstrui gxin. Pro ekonomia kialo ili decidis konstrui gxin el ligno. La urbo havas havenon, do tiam estis sxip-cxarpentistoj. Ili konstruis la pregxejon. La pregxejo unue konstruita estis tro malgranda, kaj do oni duobligis gxin.



En la urbo trovigxas alia ligna pregxejo.



Kaj estas ne malmultaj lignaj domoj.



Estas la domo de la komponisto Erik Satie.

フランス・オンフルールの街にも興味深い木造建築がありました。

Lignaj domoj

Urbojn, stratojn en Euxropo gxenerale karakterizas domoj el sxtono aux briko, sed interalie interesis min lignaj domoj. Trovigxas logxdomo el ligno, kiu malsimilis al japana tipa lignodomo je sia koloro kaj je la formo de la tegmento. Antaux cio japana tradicia domo ne havas fumtubon.



Jen estas dometoj de fisxitoj, kiuj ne estis tre fremdaj al japanoj.



Ecx en Mont-Saint-Michel trovigxas lignaj domoj.



Ankaux en la urbo Caen mi vidis malnovan lignodomon.



La urbeto Beuvron-en-Auge en Francio estas speciala loko, kie trovigxas la strato de malnovaj lignodomoj.



Ofte lignodomo havas skulptajxojn. Ankaux en Beuvron-en-Auge mi vidis interesajn skulptajxojn.

ヨーロッパの木造建築にはなかなか興味深いものがありました。

Ni mangxis (9: en Norvegio)

S-ro D regalis nin per cxiutagaj mangxajxoj: pano, fromagxo, ovo, supo, pomo... Li dois al ni ecx luncxon. Tial ni ne havis sxancon mangxi en restracio. Ni trovis cxinan restracion proksime de la Esperanto-domo. Spite, ke s-ro D arangxis vespermangxon, ni iris al la restracio. Ni deziris regali la s-ron, sed li ne akceptis. Kaj en la restracio ni mangxis cxinan kuirajxon... ne tre bongustan. Sxajne la kuiristo ne bone sciis pri cxina kuirarto.
El la mamgxajxoj, kiujn ni mangxis en la E-domo, speciale placxis al mi ”bruna fromagxo" (vidu foton). Gxi havas dolcxan guston similan al karamelo. Nur tiam mi eksciis, ke en la mondo ekzistas dolcxa fromagxo. Mi acxetis gxin en la urbo Bergen.

En Bergen gastigis nin s-ro B, la plej juna zorganto en nia vojagxo. Ankaux li regalis nin per cxiutagaj mangxajxoj. Ni solaj promenis en la urbo. En la centro de Begen trovigxas Bryggen, stratetoj el lignaj domoj, kiu estas monda heredajxo de UNESKO. Ni tagmangxis en restracio en la bazaro de fisxoj. Mia edzino mangxis salmon, mi balenon. Ili multe kostis kaj ne malbonaj.
En mia infaneco mi ofte mangxis balenon, kiu estis la plej malkara viando. Nun gxi estas altklasa mangxajxo en Japanio. Unu el la tradicioj de japanaj kuirarto, mangx-moro nun preskaux malaperis. La gusto de norvega baleno tre similis al tiu en mia infaneco.

ノルウェーでは甘いブラウンチーズに驚きました。日本ではほとんど食べられなくなったクジラを食べてきました。

La E-domo de Oslo

S-ro D, nia gastiganto en Oslo, tre afable kaj kompleze zorgis nin. Dank'al li ni akiris tre utilan bileton, per kiu ni libere veturis en la urbo per auxtobuso kaj tramo, vizitis multajn muzeojn.
Ni logxis tri noktojn en la oficejo de Esperanto, apartamento en surtera etagxo de granda domo. En la lasta vespero okazis kunveno de esperantistoj. S-ro D antauxe diris: "Povas esti, ke cxi-vespere neniu venos.", sed mirinde! alvenis maljunulo, blindulo kaj du junuloj. Do entute sep esperantistoj gaje babilis.

En la oficejo ne estis litoj kaj ni dormis sur sofoj. Ni ne portis dormsakon, kaj s-ro D elportis multajn tukojn, litajxojn el la kelo. Ni elektis plej komfortajn. Tiel ni havis ne malbonan lokon por tri noktoj.
Estis unu problemo. En la oficejo ne estis dusxejo. Tio ne tre grava problemo por tri noktoj, cxu ne?
Estis alia problemeto, aux... amuzajxo... iom komplika vojo al la necesejo. Unue ni devas malsupreniri al duonsubtera etajxo, kie estas pordo kaj tuj apude sxlosiloj. Mi prenas la sxlosilojn, malsxlosas la pordon kaj mi estas en koridoro, kie estas kelkaj pordoj de aliaj apartamentoj. Mi malfermas unu pordon, eklumigante mi eniras en alian koridoron, kie trovigxas kelkaj pordoj de konservejo de la logxanto. En la plej profunda loko estas alia pordo, tra kiu mi eniras trian malvastan koridoron, de kie oni povas eliri al strato. Tie mi malsxlosas alian pordon kaj eklumigante eniras antauxcambron de la necesejo. Tie estas du necesejoj, el kiuj la maldekstra estas nia. Kuveto por lavi la manojn estas komuna por la du necesejoj. Mia edzino kelkfoje perdis la vojon, precipe en reveno.

オスロのエスペラント会館のトイレへ行く通路はまるで迷路のようでした。

Aventuro en Oslo

En la 9-a de julio ni forflugis de Torino. Mi gxuis pejzagxon de la Alpoj tra la fenestro de la aviadilo. Ni sxangxis aviadilon cxe Amsterdamo kaj bonorde atingis la flughavenon de Oslo, Norvegio.
S-ro D, nia gastiganto en Oslo, antauxe sciigis, klarigis, instrukciis la manieron iri al la centra stacio de Oslo tre ekzakte, precize, trafe.
Unue mi sxangxis monon de japanaj enoj al norvegaj kronoj. Kaj acxetis biletojn per auxtomato. Laux la instrukcio de s-ro D mi klakis "ny billett" ( nova bileto) sur la ekrano, poste "Denne stasjonen"  (cxi tiu stacio), "Oslo S" (celata stacio), "OK", " ++ (du biletoj) cxe "Honnor" (por pensiulo), ... Mi faris iom komplikan manipuladon ecx dufoje, kaj finfine akiris du biletojn malmultekostajn por pensiulo.
Mi kaptis ordinaran trajnon (ekspresa trajno estas multekosta!) kaj bonorde atingis la stacidomon de "Oslo S", kie iu devas atendi nin. Se s-ro D ne povas veni, li petis iun esperantiston akcepti nin. Ni cxirkauxrigardis en la stacidomo, iom promenis sercxante ion verdan, sed neniu verdajxo trovigxis. Post certa atendado mi decidis iri al la oficejo "Esperanta domo de Oslo".
Ankaux dank' al la klarigo de s-ro D ne malfacile estis la vojagxo enurba. La bileto de la trajno ankoraux validis por la auxtobuso. De la bushaltejo al la oficejo ni senprobleme piediris per la mapo, kiun mi elsxutis el la TTT-ejo de la oficejo mem. Ni tre gxojis, kiam sur la fenestro ni vidis la literojn "ESPERANTO".



Laux la mesagxo de s-ro D iu malfermis la oficejon, sed sed sed ho ve! la oficejo estis sxlosita. Cxi tie mi farigxis perpleksaj, senkonsilaj, ecx senesperaj. Dek minutojn mi cerbumis, kaj decidis reveni al la urbocentro kaj preni hotelon.
Tiam mia edzino kriis "Saluton!". Mi vidis blankharulon rapide alvenantan. Li estis ja s-ro D!
Ni logxis en la Esperant-domo tri tagojn.

いろいろありましたが、イタリア・トリノからノルウェー・オスロへ移動し、エスペラント事務所に泊めていただきました。